Eğitimde Görme Engelliler Derneği (EGED), kurulduğu günden bu yana engelli öğretmenlerin eğitim ve çalışma yaşamında karşılaştıkları yapısal sorunları görünür kılmak ve hak temelli çözümler üretilmesine katkı sunmak amacıyla çalışmalarını sürdürmektedir. Bu kapsamda, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından norm fazlası öğretmenlerin yer değiştirme sürecine ilişkin yayımlanan son kılavuzda engelli öğretmenlerin haklarını zedeleyen düzenlemelere ilişkin kamuoyunu bilgilendirme gereği doğmuştur.
9 Ocak 2026 tarihinde yayımlanan duyuru ile norm fazlası öğretmenlerin yer değiştirme süreci başlatılmış, atama sonuçlarının 13 Ocak’ta açıklanacağı belirtilmiştir. Ancak bu süreç kapsamında yayımlanan kılavuzda, engelli öğretmenlerin yer değiştirme işlemlerine ilişkin yürürlükteki mevzuatla bağdaşmayan ve hak kaybına yol açabilecek uygulamalara yer verildiği görülmektedir.
Mevzuat açık ve bağlayıcıdır. Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin 53/5. maddesi uyarınca; sağlık kurulu raporuna göre en az %40 oranında engelli olduğu belgelenen öğretmenler ile ağır engelli raporlu eşi ya da bakmakla yükümlü olduğu birinci derece yakını bulunan öğretmenler, norm kadro fazlası olmaları hâlinde dahi engellilik durumları devam ettiği sürece resen atamadan muaftır. Bu düzenleme, engelli öğretmenlerin yaşam koşulları ve erişilebilirlik ihtiyaçları gözetilerek getirilmiş açık bir yasal güvencedir.
Buna karşın yayımlanan kılavuzda, kadrosu okulda bulunan engelli öğretmenler bu güvenceden yararlandırılırken, kadrosu il veya ilçe millî eğitim müdürlüklerinde bulunan engelli öğretmenlerin aynı haktan fiilen yararlanamadığı anlaşılmaktadır. Bu durum, engelli öğretmenler arasında mevzuatta karşılığı olmayan bir ayrım yaratmakta; eşitlik ilkesini, engellilik temelinde ayrımcılık yasağını ve kazanılmış hakları zedelemektedir.
Engellilik durumu, kadro türüne göre farklılaştırılamaz; temel haklar idari kılavuzlarla daraltılamaz. Engelli öğretmenlerin çalışma hakkı ve yaşam bütünlüğü, geçici uygulamalara değil, hak temelli ve kapsayıcı politikalara dayanmalıdır.
EGED olarak, Millî Eğitim Bakanlığı’nı engelli öğretmenlerin mağduriyetine yol açabilecek bu düzenlemeyi ivedilikle gözden geçirmeye, yürürlükteki mevzuata uygun hâle getirmeye ve süreci eşitlik ilkesine uygun biçimde yeniden düzenlemeye davet ediyoruz. Derneğimiz, önceki süreçlerde olduğu gibi bu konuda da çözüm üretmeye yönelik her türlü yapıcı iş birliğine açıktır.
Kamuoyuna saygıyla duyurulur.
13 Ocak 2026
Eğitimde Görme Engelliler Derneği